Evimizde uzaktan kumandalarda, fotograf makinelerinde, kameralarda, saatlerde, telsiz telefonlarda, oyuncaklarda, iş yerlerinde ise radyolarda, hesap makinalarında vb. birçok yerde kullandığımız onlarca çeşit piller kısa kullanım ömürlerinde tamamladıklarında bizlere yeni piller almak için masraf kapısı olmasından çok atıldıktan sonra çevreye verdiği zararla kendisinden söz edilmesi gerekmektedir.

Pil çeşitleri ise; Primer piller – şarj edilemeyen piller (alkali-mangan piller, çinko karbon piller, Lityum piller). Sekonder piller – şarj edilebilen piller ( nikel kadmiyum piller, nikel metal hidrit piller, lityum iyon piller, Lityum – polimer piller), Düğme piller (Gümüş – Oksit piller, Alkali – Mangan piller, Çinko – Hava piller, Lityum piller) dir.

Bilinçsizce önlemi alınmadan günlük çöpe atılan piller katı atık sahalarında zamanla bozularak civa, kurşun ve kadminyum gibi insan sağlığı için çok tehlikeli olan maddeler açığa çıkmaktadır. açığa çıkan maddeler yer altı, yer üstü suları ile toprağın kirlenmesine neden olmaktadır. 1 adet kalem pil yaklaşık olarak 4 metrekare toprağı kirleterek üretim yapılamaz duruma getirmektedir.

pil-960x300Doğada bozulmayan civa çok tehlikeli bir toksittir. 1990 yılına kadar pillerde bulunan civa oranı 1991 yılından itibaren düşürülmesine karşı düğme pillerde civa oranı halen %2 lerdedir. Akan pildeki civa hızla deri ve solunum yolu ile vücuda girebilmektedir. Çeşitli yollarla insan vücuduna giren civa tedavisi mümkün olmayan hastalıklara neden olabilmektedir.

Pildeki diğer tehlikeli metal ise kadmiyumdur. Vücutta yarılanma ömrü 10 – 25 yıl arasında değişmektedir. İçme suyu ve gıda ile kadminyumun %2 si vücutta birikirken, solunum yolu ile gelen kadminyumun %10-50 si vücutta tutulur. Vücut kadminyumu kalsiyum gibi algılar birikmeye başlar. Zamanla vücuttaki kalsiyum eksilmesinden dolayı kemikler zayıflar, ayakta durmak zorlaşır hatta öksürmekten bile kemikler kırılacak noktaya getirir. Prostat kanserine kansızlığa neden olabilir. sonundada kişilerin ölümüne sebep olur.

Nikel Kadminyum pillerinin oranları değiştirilemediği için Ni-Mh piller geliştirilmiş olup, Ni-Cd pillerin kullanım yerleri daraltılarak acil aydınlatma sistemlerinde, askeri amaçlı cihazlarda ve uzay araçlarında kullanılarak tüketimi azaltılmaya çalışılmaktadır.

Pil ve bataryalarda kullanılmayan kurşun sadece motorlu taşıt aküleri ile kurşun-asit esaslı endüstriyel akümlatörlede kullanılır. Diğer metaller gibi vücuda içme suyu ve gıda zinciri ile giren kurşun önce ciğerlere oradanda yavaş yavaş kana karışır. Hareket halindeki kan sayesinde böbrek, karaciğer, beyin gibi yumuşak dokularda 35 – 40 gün kaldıktan sonra kemik ve diş gibi sert dokulara işler. İşitme bozukluğu, kansızlığa, mide ağrısına, böbrek ve beyin iltihaplanması ile kansere ve sonrasında da ölüme sebep olur. 0-6 yaş grubundaki çocuklar kurşun kirliliğinden yetişkinlere göre dört kat daha fazla olumsuz etkilenmektedir.

Bu maddeler dışında pil ve akümülatörlerde çinko, demir, manganez, nikel, kobalt ve nadir toprak elementlerini yüksek oranlarda bulunmaktadır.

Alkali – Mangan ve Çinko Karbon pillerde bulunan civa oranı çok düşük rakamlara düşürülmüş hatta tanınmış markalarda bu oran 0 a indirilmiştir. Buna bağlı olarak doğaya zararı minumum düzeyine indiğinden geri dönüşümde özellikle civa oranı yüksek olan düğme pillere ve Nikel – Kadmiyum pillere ağırlık verilmektedir.

Kullanmakta olduğumuz veya atık pillerde dikkat edilmesi gerekenler;
*Piller güneş ışığı alan yerlerden uzak tutulmalı, sökülüp içleri açılmamalı, ezilmemelidir.
*Artı ve eksi uçları birbirine kısa devre yaptırılmamalı, pille çalışan cihazlar kalorifer, soba gibi ısı kaynaklarından uzak tutulmalıdır.
*Piller nemli veya sulu ortamlarda bulundurulmamalı
*Akmış pillere dokunmamak gerekir. Temas halinde ellerin kesinlikle yıkanması gerekmektedir.
*Atık piller toprağa gömülmemeli, denize, akarsulara ve kanalizasyonlara atılmamalıdır.
*Atık piller ayrı torba veya kavanozlarda uzun süreli saklı kalmamak koşulu ile muhafaza edilmeli ve atık pil toplama yerleri öğrenilerek buralara götürülmelidir.
*Kırmızı renkli pil toplama kutularına atılmalı.
*Şarj edilemeyen piller yerine, yaklaşık olarak 5 yıl kullanılabilen şarj edilebilir piller tercih edilmelidir.
*Tv, müzik seti gibi cihazların uzaktan kumanda cihazları çok az enerji harcamasından dolayı çinko – karbon pillerle bile sorunsuzca birkaç yıl çalışabilirler. Ancak mp3 çalar, fotoğraf makineleri gibi sık pil ihtiyacı olan cihazlarda ise yüksek mAh değerli şarj edilebilir piller kullanılmalıdır.




AB’ nin atık pil yasasına göre, yukarıda saydığımız zararlı madde içeren pillerin üretimini yasaklayarak 2016 yılına kadar sınırları dahilinde atık pillerin %25’ inin geri dönüşüme tabi tutulması öngörülmüştür.

Atık pil toplama yerleri:
Artık şehirlerimizin birçok yerinde pil toplama merkezleri kolaylıkla bulunabilmektedir. Bunların en bilinen, ulaşımı kolay olanlardan bazılarını şöyle sıralayabiliriz.

Zincir marketlerden; A101, Bimeks, Bim, Greens, Kipa, Kim, Koçtaş, Macrocenter, Metro, Media Markt, Migros, 5M Migros, Migrosjet, Pratiker, real, Şok,Tansaş, Teknosa

Ayrıca araç muayene istasyonlarının (TÜVTÜRK)  tüm şubelerinde.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir